Poldertoren

eigen foto. vrij te gebruiken

De Poldertoren

is een statige en markante, voormalige watertoren die exact in het midden van Gemeente Noordoostpolder staat.

Een watertoren was nodig om druk op de waterleiding te kunnen geven. Tegenwoordig kan dat met hydrofoor-pompen, zodat watertorens niet meer nodig zijn en gesloopt of afgestoten worden.

Ook de Poldertoren heeft niet meer de functie van ‘watertoren’.

De vroegere eigenaar van de Poldertoren was Waterleidingmaatschappij Overijssel, later Vitens.
Nu is Gemeente Noordoostpolder eigenaar van de toren.
Met projectontwikkelaar Provast heeft de gemeente geprobeerd te toren rendabel te exploiteren.
Dat heeft voor de gemeente niet zo goed uitgepakt.
In 2015 is het de gemeente gelukt om los te komen van de projectontwikkelaar.
Er wordt nu ‘voorzichtig’ gekeken naar opties.

Rijksmonument

De Poldertoren is in 2014 door het Rijk aangewezen als ‘ Rijksmonument’ .
Het is daarmee door zijn cultuurhistorische waarde en schoonheid van nationaal belang geworden.

Openingstijden

in de even weken op donderdagmiddag.
van 13:00 uur tot 15:00 uur
in de schoolvakanties elke donderdag open.
Toegang is gratis

Feiten

  • Bouw 1957
  • Opening 1959
  • Hoogte 65,3 meter
  • Hoogte met windvaan 70.5 meter
  • Bezoekersplatform: 43,4 meter
  • Opslagcapaciteit water: 1850 m3 (1,8 miljoen liter)
  • Doorsnede 13,4 meter
  • Aantal traptreden: 243
  • Aantal bakstenen: 600.000
  • Carillon: 48 klokken
  • Windvaan: Koggeschip

Poldertoren in het nieuws

Elsevier-Weekblad-21-sept-2019

Poldertoren in Elsevier Weekblad

Symbool van eenheid’ niet te koop

Emmeloord – De gemeente Noordoostpolder zet geen ‘te koop’-bord bij de Poldertoren. Een meerderheid van de partijen vindt dat het ‘belangrijkste gebouw van de polder’ in eigen bezit moet blijven.

De raad wil wel een onderzoek naar mogelijke verhuur van de onderste zes verdiepingen, bleek maandag in de raadsvergadering. Volgens wethouder Wiemer Haagsma is daar momenteel vraag naar. ‘We moeten het ijzer smeden nu het heet is’, aldus Haagsma. Dat VVD, SP, ONS en D66 eventueel tot verkoop willen overgaan, stuit hem tegen de borst. Hij vindt de jaarlijkse 50.000 euro aan onderhoudskosten en nu ruim 360.000 euro voor groot onderhoud geen probleem. ‘De Poldertoren is een symbool van eenheid die nu een extra APK krijgt.’

Extra APK

De metaforen voor de toren rolden maandagavond makkelijk uit de monden van de gemeenteraadsleden. ‘Het belangrijkste gebouw van de polder’, vindt Bauke Wielenga van de VVD. Mede namens de VVD, SP, ONS en D66 ageerde hij maandag tegen het collegevoorstel. De partijen willen de huidige situatie maximaal vijf jaar behouden en pas nadenken over de toekomst als er interessante mogelijkheden langskomen. Ze wijzen, met de geschiedenis in het achterhoofd, op de risico’s van verhuur. Die willen ze tijdens het groot onderhoud beter in kaart brengen.

Spastisch

Bovendien zijn de vier geen principieel tegenstander van verkoop. ‘Waarom wordt daar zo spastisch op gereageerd: alsof we de toren dan verkwanselen. Je kunt toch voorwaarden stellen?’, opperde Wim van Wegen van D66. ‘Je moet er toch niet aan denken dat de toren in handen van het kapitaal komt?’, antwoordde Rien van der Velde van de PvdA. De Politieke Unie is geen tegenstander van verkoop, maar schaarde zich wel achter het collegevoorstel.

Prijsvraag

Al vroeg in ‘de plannen Noordoostpolder’ werd besloten dat op het centrale plein van Emmeloord, in het hart van de polder, een hoge toren zou komen te staan.
Deze toren zou moeten fungeren als baken uit de verte en als symbool van de eenheid van de polder.  Het mocht geen kerktoren worden, want geen van de kerken mocht over de ander domineren.
Voor de watervoorziening van de polder was een watertoren noodzakelijk en zo ontstond het idee om deze ‘aan te kleden’ tot poldertoren.
In december 1950 heeft de waterleidingsmaatschappij ‘Overijssel’ een openbare ideeënprijsvraag voor de toren uitgeschreven.
De opdracht was een watertoren te ontwerpen met een carillon en een uitkijkplatform.
Rodetoren.jpgDe W.M.O. stelde onder andere als voorwaarde dat de toren de eenheid van de polder moest symboliseren en Emmeloord als centrum moest accentueren.
Uiteindelijk werd het ontwerp ‘Utilis‘ (Latijn voor nuttig) van de Amsterdamse architect H. van Gent aangewezen om verder te worden uitgewerkt, waarbij hij steun kreeg van J.W.H.C. Pot.

Wat waren de andere inzendingen ?

Het carillon

De baas, also knows as  ‘hoofd van de bouwkundige afdeling van de toenmalige Directie Wieringermeer (Noordoostpolderwerken) A.D. van Eck‘ wilde graag een carillon. Daarom zette hij een actie op gang. In ieder dorp ging men met de pet rond zodat ieder dorp één klok kon schenken.
Daarom ook zijn er een tiental klokken met de inscriptie van een dorp.

Markesse had de smoor in.

Emmeloord speelde teveel de eerste viool. Er werd  maar ƒ 2,50 aan de deur opgehaald.

De Beiaard

De Beiaard heeft 48  klokken en daarmee hoort het bij de grootste carillons van Nederland.
De zwaarste klok met de naam ‘Juliana Regina’ weegt 2382 kg en doet tevens dienst als luidklok.
De kleinste klok weegt 13 kg.

Meer informatie over de speeltafel en de beiaardier  :

DE WINDVAAN, EEN  KOGGESCHIP.

De torenspits wordt bekroond met een als windwijzer uitgevoerd schip van het type dat ooit veelvuldig op de Zuiderzee werd gebruikt: het koggeschip

  • Het schip is van zwaar koper vervaardigd en met een laagje goud overtrokken.
  • De hoogte is 5 meter
  • De breedte is 2,5 meter

Is het wel een Koggeschip ?

Kenners, en niet de minste,  zeggen dat het schip meer lijkt op een ander schip uit die tijd.
De Hulk, de opvolger van de Kogge.  Dat schip lijkt met zijn ronde bodem veel meer op dit schip.
Oei. die Poldertoren heeft al zoveel gelazer gegeven ……

De eerste watertorens

stoomtrein-toren.jpg

De eerste watertorens dienden voor de watervoorziening van de stoomlocomotieven van de spoorwegen, gevolgd door die van de tramwegen.
Honderden exemplaren verrezen door het gehele land op treinstations.
Maar het meest opmerkelijk zijn de drinkwatertorens.
Vanaf 1856 bouwde men ruim 260 watertorens ten behoeve van de centrale drinkwatervoorziening.

Maar ook die zijn niet meer nodig

Figurenomloop

De Poldertoren is voorzien van een figurenomloop, die op het hele en halve uur naar buiten komt.
Dit ‘speeldoosje’ is ter gelegenheid van 50 jaar Noordoostpolder aangeboden  en in gebruik genomen op 9 sept 1992 door Premier Lubbers.

De kwaliteit van de firgurenomloop is hylarisch. De duiven schijten het machien kapot. Ieder zichzelf respecterend gemeenteraadslid maakt hiervan een verkiezingsstunt. Op maandag 29 maart 2010 is hij, na grondige restauratie, opnieuw in gebruik genomen.

Echter…….  meteen weer defect !

De figurenomloop bestaat uit :

  • een mammoet
  • een oermens
  • een koggeschip
  • de pionier
  • een maaidorser
  • een fabriek.

Donald Duck in de Poldertoren

Of de Poldertoren in de Donald Duck.
Omdat het weekblad Donald Duck zestig jaar bestond, bezochten Donald en de andere striphelden maandelijks een andere provincie.
Flevoland is ook aan de beurt geweest en dit loopt als rode draad door het blad.

Geintjes

Hij staat in Emmeloord. Hij staat in Japan.

Waar nog meer 🙂

Cijfers en feiten

De toren 

  • Hoogte 65,3 meter
  • Hoogte met windvaan 70,5 meter
  • Bezoekersplatform op 43,4 meter
  • breedte 14 meter aan de voet en 13,4 meter op het bezoekersplatform
  • (oude) trap 243 treden
  • Opslagcapaciteit water 1850 m3

In de toren is verwerkt:

  • 1220 m3 beton 185 ton wapeningsstaal
  • 600.000 bakstenen
  • 624 ton cement
  • 7200 draineerbuizen

Het uurwerk:

Loopt op de tiende seconde gelijk.

Atoomtijd.

Replica in Japan

De gemeente Noordoostpolder heeft van 1996 – 2000   een relatie onderhouden met de gemeente Mizumaki in Japan.
Als waardering voor die relatie heeft de gemeente Mizumaki een replica van de poldertoren gebouwd.
In Mizumaki doet deze toren dienst als liftschacht die toegang geeft tot de openbare bibliotheek.
Sinds 2001 heeft de particuliere stichting Vrienden van Japan de scholierenuitwisseling op zich genomen.
Om het jaar bezoekt een groep van 10 leerlingen en twee begeleiders Noordoostpolder of Mizumaki.

Poldertoren PoldertorenPoldertoren

Diverse foto’s

Lees: bronnen, cookies  & privacy Emmeloord, Noordoostpolder, Flevoland, Poldertoren, Schokland, Urk, geschiedenis, kunst, Flevoland, erfgoed, tourist information, kerkorgels, ziekenhuis, boerderij, schokbeton, gsm masten, 112, politiek, leeuwen, rotondes, werkkampen, Rotgans, Rotterdamse hoek, gemaal, kiekendief, balgstuw, Cornelis Lely, Ramspol, arbeiderskampen, leeuwen, huisjes, monument, herinneringsmonument, Urk

Emmeloord.info - een particulier initiatief - zet onze gemeente op het wereldwijde web - wil slechts een ambassadeur van de Noordoostpolder zijn - is niet commercieel en heeft geen winstoogmerk. Uitsluitend passie. doet zelf geen historisch onderzoek maar toont wel graag bestaand onderzoek